پایان توهم فشار حداکثری و روایت عقب نشینی ناگزیر ترامپ
هورخبر – اعتراف صریح دونالد ترامپ به لغو حمله علیه جمهوری اسلامی، تنها یک تغییر تاکتیک ساده نیست؛ بلکه بازنمایی بنبست راهبردی کاخ سفید در قبال ایران است. رئیسجمهوری که با شعار صلح از طریق قدرت به میدان آمد، اکنون در قامت سیاستمداری ظاهر شده که برای توجیه عقبنشینیهای خود به نامهنگاریهای التماسآمیز متحدان منطقهایاش متوسل میشود. این فرافکنی گویای حقیقتی بزرگتر است؛ جبهه متحدی که واشنگتن برای انزوای ایران ساخته بود اکنون در برابر قدرت سخت و نرم تهران ترک خورده است.
از منظر سیاسی این رویداد پایان دوران یکجانبهگرایی قلدرمآبانه است. وقتی امیر قطر، ولیعهد عربستان و رئیس امارات کتباً خواستار توقف تنش میشوند، پیام روشنی به جهان مخابره میگردد: متحدان سنتی آمریکا دریافتهاند که هرگونه شرارت نظامی علیه ایران آتشی است که پیش از همه، دامن گیرگاههای اقتصادی و امنیتی خودشان را خواهد گرفت. این یعنی بازدارندگی ایران از مرزهای جغرافیایی فراتر رفته و به لایههای محاسباتی دشمن نفوذ کرده است.
در بعد دیپلماتیک ما شاهد پیروزی مدل مذاکره از موضع قدرت هستیم. ترامپ در حالی از توافق سخن میگوید که ایران بدون عقبنشینی از حقوق هستهای و توانمندیهای راهبردی خود، طرف مقابل را به پذیرش واقعیت جدید واداشته است. این نه یک توافق تحمیلی، بلکه دیپلماسی وادارشده است؛ جایی که غرب مجبور میشود آرزوی دیرینهی خود یعنی تغییر رفتار یا رژیم را با واقعیت پذیرش ایران مقتدر جایگزین کند.
از زاویه نگاه امنیتی و حقوقی نیز اظهارات ترامپ یک خودزنی بزرگ محسوب میشود. اعتراف به طراحی حمله پیشدستانه طبق ماده ۲ منشور ملل متحد و اساسنامه رم، یک مدرک جرم بینالمللی برای جنایت تجاوز است. از سوی دیگر جهش قیمت نفت به بیش از ۱۱۱ دلار و تورم فزاینده در بازار سوخت آمریکا نشان داد که اقتصاد جهانی تحمل لجاجتهای سیاسی واشنگتن را ندارد. در واقع جنگ اقتصادی که قرار بود ایران را فلج کند با سایه جنگ نظامی، یقه اقتصاد لرزان غرب را چسبیده است.
امروز باید پذیرفت که واژه تهدید در ادبیات سیاسی علیه ایران خاصیت خود را از دست داده است. اگر روزگاری واشنگتن از میز پر از گزینه سخن میگفت، امروز واقعیتهای میدان ثابت کرده که تمام آن گزینهها به بنبست خوردهاند. این بیانیه سند پیروزی ملتی است که ثابت کرد در جهان امروز مقاومت تنها زبان دیپلماتیکی است که قدرتهای استکباری معنای دقیق آن را میفهمند. ایران در اوج قدرت و با منطقی استوار معادله قدرت در غرب آسیا را بازنویسی کرد و آمریکا را در کویر انزوای خویش رها ساخت.