میدان چهارشیر با چهار مجسمه‌ سنگی از چهار شیر نشسته رو به چهار ورودی شهر (ورودی‌های قدیم اهواز) جزو آثار ثبت‌شده در فهرست آثار ملی است. میدان چهارشیر اهواز که مربوط به دوره پهلوی است در تاریخ ۱۰ دی ۱۳۸۱ با شماره ثبت ۷۰۴۰ به ‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

مدت‌ها است بحث احداث تقاطع غیر‌همسطح در میدان چهارشیر اهواز مطرح است اما از آن جا که این میدان در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده تاکنون تمامی تلاش‌ها در این زمینه بی‌نتیجه مانده است.

با این همه، معضل کاهش بار ترافیکی موجود در اطراف میدان چهارشیر اهواز همچنان پابرجا است و هر از گاهی برای رفع این مشکل طرح‌ها و پیشنهادهایی ارایه می‌شود که به دلیل موقعیت خاص این میدان راه به جایی نمی‌برند.

نکته جالب قضیه این جا است که مسؤولان استانی در این باره اظهار نظرهایی کرده‌اند که قدری عجیب می‌نماید. برای مثال صادق محمدی، مدیرکل وقت میراث فرهنگی خوزستان، در واکنش به اقدام برای ساخت پل روگذر بر روی میدان چهارشیر در سال 86 گفته بود: “شیرهای میدان چهارشیر اهواز به دلیل آن که از بتن ساخته شده‌اند هیچ گونه ارزش تاریخی ندارند و ارزش آن‌ها فقط به این دلیل است که یادآور لحظه ورود رزمندگان اسلام است”.

همچنین ناصر سودانی، نماینده مردم اهواز در مجلس شورای اسلامی، در سال 85 اظهار کرده بود: “میدان چهارشیر اهواز چندان میراث باستانی محسوب نمی‌شود”.

اصرار شهرداری اهواز بر گسترش فعالیت‌های عمرانی در شهری مثل اهواز که جای‌جای آن محوطه باستانی و ابنیه تاریخی وجود دارد بعد دیگر مساله است و به نوعی دست و پای این سازمان را بسته است. شهرداری اهواز برای ایجاد تقاطع غیرهمسطح در حریم منظری میدان چهارشیر اهواز گزینه‌های متعددی را مطرح کرده و به گفته مسؤولان شهرداری در همه آنها تاکید بر حفظ حریم و شرایط ظاهری و ساختار فیزیکی این میدان شده است.

در این میان اما اداره کل میراث فرهنگی خوزستان نیز دلایل خودش را برای رضایت در ایجاد تقاطع غیرهمسطح به صورت مشروط  دارد. این اداره استعلام و اظهار نظر کارشناسانه را در حوزه بافت تاریخی شهر و استان حق مسلم خود می‌داند و اگرچه به گفته افشین حیدری، مدیر کل میراث فرهنگی خوزستان، قوانین موجود در حمایت از میراث تاریخی کشور در پاره‌ای مواقع ناکارآمد است هیچ گاه کوتاه نیامده است. شاهد ادعا مساله تخریب بنای تاریخی سرای عجم در اهواز است که پیش‌تر شرح قصه‌اش به تفصیل رفته است.

اکنون اما در تازه‌ترین اظهار نظر درباره میدان ثیت ملی چهارشیر اهواز مسوول حقوقي ميراث فرهنگي خوزستان در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) ـ منطقه خوزستان ـ گفت: ساختن پل بر ميدان چهارشير حريم منظری اين اثر تاریخی را به خطر مي​اندازد.

سعيد محمدپور خاطرنشان كرد: ​ميدان چهارشير يكي از ميدان​هاي تاريخي و ثبت ملي اهواز است. موقعيت قرارگيري آن‌ها به گونه‌اي است كه از نقطه​اي كه به این میدان تاریخی نگاه كنيد اين شيرها ديده مي‌شوند اما با احداث پل بر روي اين ميدان تاريخي حريم منظري آن از بين مي‌رود.

وي با بیان این که ما قانونی به نام پيوست فرهنگي داريم كه طبق اين قانون پروژه​هاي بزرگ بايد پيوست فرهنگي داشته باشند تصریح کرد: متاسفانه پروژه ساخت پل بر روي ميدان چهارشير اهواز پيوست فرهنگي ندارد و آثار فرهنگي محدوده خودش را تعريف نكرده است. تعريف و شناسايي آثار تاريخي يكي از كارهايي است كه در پيوست فرهنگي انجام مي‌شود.

او ادامه داد: برای ساخت پل بر روی میدان چهارشیر مدير پروژه بايد طرح​هاي خود را ابتدا به اداره ميراث فرهنگي بدهد و نه به شهرداری.

محمدپور عنوان کرد: اگر در حين ساخت پل آسيبي به اين ميدان وارد شود چگونه مي​خواهند آن را جبران كنند؟ ما به شهرداري اهواز اين موضوع را اطلاع داديم و اکنون نيز در حال پيگيري آن هستيم اما شهرداري اهواز به موضوع بي‌توجه است.

مسوول حقوقي ميراث فرهنگي خوزستان با بیان این که مدیر پروژه  ساخت پل بايد قبل از شروع به كار با اداره ميراث فرهنگي مذاكره كند و طرحش را ارايه بدهد گفت:​ مدير پروژه بايد به ما بگوييد كه چگونه مي​خواهد مانع از به خطر افتادن حريم منظري اين ميدان ثبت ملي شود.

او توضيح داد: بعد از اين كه طرح حفاظتي ميدان توسط ميراث فرهنگي تاييد شد آن وقت مي‌تواند به شهرداري برود.

وی با اشاره به توجه نكردن شهرداري اهواز به ميراث فرهنگي گفت: ​طبق بند 22 ماده 55 قانون شهرداري‌ها تشريك مساعی ​با بخش فرهنگ براي حفاظت از ابنيه و آثار تاريخي بايد صورت گيرد و اين جزو وظايف قانوني شهرداري است و شهرداري بايد به آن عمل كند.

محمدپور تاکید کرد: شهرداري بايد آثار تاريخي  شهر را شناسايي کند و در برنامه توسعه شهری خودش قرار دهد.

این در حالی است که چندی پیش معاون فنی و عمرانی شهردار اهواز از احتمال نهایی شدن طرح روگذر میدان چهارشیر خبر داد.

محمدعلی دوایی‌فر در این باره به خبرنگار ایسنا گفت: پیشنهادهای متعددی در خصوص طرح و نقشه روگذر میدان چهارشیر ارائه شده که گزینه‌ها در حال بررسی هستند.

وی ادامه داد: تاسیسات نفت و گاز، مخابرات و آب در ناحیه میدان چهارشیر زیرزمینی است و چون هزینه جابه‌جایی این تاسیسات بسیار بالا است، امکان ساخت زیرگذر در میدان چهارشیر وجود ندارد. بنابراین برای حل مشکلات ترافیکی در این نقطه، ساخت روگذر در دستور کار قرار گرفته است.

معاون فنی و عمرانی شهردار اهواز گفت: برای ساخت تقاطع غیرهمسطح در این میدان خوشبختانه فضای مناسبی در اختیار است و در شرایطی عملیات ساخت آن انجام می‌شود که المان‌های داخل میدان (چهارشیر سنگی) ماندگار خواهد بود و میدان با همان شرایط ظاهری و ساختار فیزیکی خود حفظ می‌شود.

دوایی‌فر افزود: در این پروژه، مسیر بلوار آیت‌الله بهبهانی تا میدان فرودگاه (شمال به جنوب) به صورت یک مسیر همسطح و از جاده ماهشهر به سمت میدان نخل (شرق به غرب) به صورت روگذر احداث می‌شود. همچنین جهت تردد و اتصال این نقاط چهار چپ‌گرد به صورت پل در این نقطه ساخته خواهد شد

وی با بیان این‌ که احداث این روگذر به نمای میدان چهار شیر صدمه نمی‌زند و تعارضی با میراث فرهنگی ندارد، اظهار کرد: این پروژه می‌تواند یکی از کامل‌ترین پروژه‌های عمرانی اهواز باشد که در حل گره‌های ترافیکی در این نقطه اهمیت بسیاری خواهد داشت.

معاون فنی و عمرانی شهردار اهواز در خصوص اعتبار ساخت روگذر میدان چهارشیر اهواز گفت: بیش از 50 میلیارد تومان اعتبار از محل اعتبارات شهرداری اهواز به این پروژه اختصاص داده شده است و پس از نهایی شدن طرح روگذر پیمانکار پروژه نیز انتخاب خواهد شد.

در همین حال عاطفه رشنویی، معاون میراث فرهنگی خوزستان، به خبرنگار ایسنای خوزستان گفت: ‌برای طرح روگذر روی میدان چهارشیر هنوز از ما استعلام نشده است.

وی خاطرنشان کرد: ‌میدان چهارشیر در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده و ضوابط خاص خودش را دارد. بنابراین اگر بخواهند در نزدیکی آن کاری انجام دهند باید از سازمان میراث فرهنگی استعلام بگیرند تا ما ضوابط را اعلام کنیم.

رشنویی ادامه داد: ما باید طرح را ببینیم و بعد وارد مذاکره شویم.

همچنین رییس میراث فرهنگی، ​صنایع دستی و گردشگری اهواز گفت: اثر تاریخی میدان چهارشیر اهواز مبین غنای فرهنگی و تاریخی شهرستان اهواز به عنوان مرکز استان و نزد عامه مرام مورد توجه خاص است.

غلام‌رضا جلیلی‌نیا اظهار کرد: این میراث تاریخی محل تلاقی و اتصال مهم‌ترین راهنمای ارتباطی استان خوزستان به شمار می‌رود و از چهار جهت شمال، شرق، جنوب و غرب اهواز را تحت سیطره قرار می‌دهد.

وی خاطرنشان کرد: این بنا سال 1338 ساخته شد و دارای مالکیت عمومی و خصوصی است. میدان تاریخی چهارشیر با توجه به وجود شهر تاریخی هرمز اردشیر و عسکر مکرم بعید نیست که در دوران گذشته دروازه ورودی این شهر بوده باشد.

وی افزود: ​میدان چهارشیر 10 دی 81 با شماره 7040 ثبت ملی شد و از همان زمان تحت حفاظت سازمان میراث فرهنگی قرار گرفت. بنابراین هر گونه تخریب و دخل و تصرف در اثر مذکور برابر با مواد 558 لغایت 569 از کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی تعزیرات و مجازات​های بازدارنده جرم محسوب شده و مشمول مجازات​های قانونی خواهد بود.

رییس میراث فرهنگی، ​صنایع دستی و گردشگری اهواز تصریح کرد: مطلع شدیم شهرداری اهواز قصد دارد در میدان چهارشیر رو گذر غیرهمسطح احداث کند. ما انتظار داریم شهرداری از نظرات کارشناسان سازمان میراث فرهنگی استفاده کند و کلیه مدارک احداث روگذر غیرهمسطح را به اداره کل میراث فرهنگی خوزستان و اداره میراث اهواز بیاورد تا راهکار اساسی اتخاذ شود و خدشه‌ای به حریم منظری میدان چهارشیر وارد نشود.

جلیلی‌نیا تاکید کرد: هر گونه خدشه‌ به حریم منظری میدان تاریخی چهارشیر وارد شود غیرقابل جبران خواهد بود. این در حالی است که شهرداری اهواز تاکنون نظر یا استعلامی در مورد میدان چهارشیر از ما نخواسته و مدیرکل میراث فرهنگی در نامه‌ای از شهرداری اهواز خواسته هر گونه کار در این میدان با نظر اداره میراث فرهنگی انجام شود چراکه باید نسبت به صیانت از این میدان تاریخی و بی‌بدیل شهر اهواز اهتمام لازم صورت گیرد.

وی گفت: کار در میدان چهارشیر اهواز هنوز شروع نشده و در عین حال هیچ چیزی از میراث فرهنگی خواسته نشده اما اگر این کار بدون هماهنگی میراث فرهنگی انجام شود قطعا اجازه نخواهیم داد که وارد این میدان شوند؛ هرچند طبق قانون هم اجازه ورود ندارند. قطعا شهرداری اهواز باید نسبت به این میدان تاریخی توجه و اهتمام داشته باشد.

رییس میراث فرهنگی، ​صنایع دستی و گردشگری اهواز تصریح کرد: احداث این روگذر به حریم منظری میدان چهارشیر لطمه خواهد زد. از این رو لازم است راهکاری میان کارشناسان هر دو ارگان میراث فرهنگی و شهرداری اهواز اندیشیده شود تا بدون هماهنگی کاری انجام نشود چراکه در غیر این صورت ما و قانون اجازه هیچ دخل و تصرفی در این میدان را نخواهیم داد.