رکورد کمترین فرزندآوری در سال ۱۴۰۱ ثبت شد

هورنیوز – آمارهای ۱۰ ماهه سازمان ثبت احوال کشور از تولد ۸۹۳ هزار و ۷۸۶ نفر تا پایان دی‌ماه ۱۴۰۱ خبر می‌دهد که در مقایسه با تولد ۹۳۷ هزار و ۷۴۹ نفر در ۱۰ ماهه مشابه سال گذشته، کاهش ۴۴ هزار نفری را نشان می‌دهد. بررسی میزان موالید سال ۱۴۰۱ با سال‌های گذشته حاکی از این است که میزان تولدهای ۱۰ ماه امسال(فروردین تا پایان دی‌ ۱۴۰۱) در مقایسه با سال گذشته (سال ۱۴۰۰) ۴.۷ درصد کاهش یافته است.

 

میزان تولدها در ۹ ماه ابتدایی ۱۴۰۱ از میزان آن در مدت مشابه تمامی سال‌های یک دهه اخیر کمتر شده و به گفته کارشناسان، این روند کاهشی در سال ۱۴۰۲ نیز ادامه خواهد داشت و اگر اقدام درستی صورت نگیرد، احتمال این که وار چرخه تک‌فرزندی و بی‌فرزندی شویم، بسیار بالاست. اتفاقی که در ژاپن رخ داده و دولت این کشور حالا با استفاده از سیاست‌های اجبار و جریمه، در تلاش برای حل این بحران بزرگ است. چند روز پیش، مشاور ارشد نخست‌وزیر ژاپن هشدار داد که «اگر اقدامی برای مهار کُندی نرخ زاد و ولد در این کشور انجام نشود، ژاپن ناپدید خواهد شد.

 

صالح قاسمی، پژوهشگر تحولات جمعیت ایران و جهان و دبیر مرکز مطالعات راهبردی جمعیت کشور اظهار داشت: اگر روند کاهش موالید در ایران همچنان ادامه پیدا کند، شاخص‌های جمعیت‌شناسی ما حتما رکوردهای بدتری را هم ثبت خواهد کرد. در حال حاضر نرخ رشد جمعیت در کشور هفت‌دهم درصد است که یک رکورد حداقلی در طول تاریخ ایران است و این آمار حتما به کمتر از این عدد هم تنزل خواهد کرد و تقریبا در سال ۱۴۱۵ به نرخ رشد صفر درصد خواهیم رسید.

 

این پژوهشگر جمعیت گفت: این یعنی یک ابربحران که تمام ساختارهای کشور به ویژه ساختارهای قتصادی و اجتماعی را دچار آسیب خواهد کرد. از این منظر ما شاهد وقوع یک چالش بزرگ به نام «ابَربحران جمعیت» هستیم.

 

قاسمی با بیان اینکه با تداوم این روند، در سه دهه آینده در جمعیت سالمندان کشور هم رکورد خواهیم زد، ادامه داد: این آمار در سه دهه آینده به ۳۰ درصد افزایش پیدا می‌کند؛ یعنی تا ۳۰ سال آینده از یک جامعه ۹۲ میلیون نفری، نزدیک به ۳۰ میلیون نفر بالای ۶۰ سال خواهند بود که عدد بزرگی است.

 

دبیر مرکز مطالعات راهبردی جمعیت کشور اضافه کرد: در سال ۱۴۰۰ حدود یک میلیون و ۱۰۰ هزار تولد داشتیم و امسال این آمار از این هم کمتر شد و به زیر یک میلیون(۸۹۳ هزار و ۷۸۶) تولد رسید که در یک دهه اخیر، این حداقلِ تعداد تولدها در کل کشور است و یک رکورد حداقلی حساب می‌شود و موضوع این است که روند کاهشی موالید فعلا ادامه خواهد داشت.

 

کارشناسان معتقدند کاهش تعداد موالید طی یک دهه گذشته با توجه به هرم سنی کشور، میانگین سن ازدواج و نیز میانگین زمان فرزندآوری جای نگرانی ندارد اما تبدیل شدن آن به یک روال در سال‌های آینده که احتمال آن نیز بالاست، نگران‌کننده است. به طوری که حتی در اختیار گذاشتن خودرو و وام و تسهیلات مسکن در قالب قانون جوانی جمعیت هم نمی‌تواند مردم را به فرزندآوری تشویق کند. اگرچه سیاست‌های تشویقی قانون جوانی جمعیت هنوز به طور کامل اجرا نشده و سیاست‌های تشویقیِ فعلی نیز کمک بزرگی به اقتصاد خانواده‌ها نمی‌کند و با وجود وضعیت اقتصادیِ نابسامان کشور، تمایل بسیاری از زوجین را به فرزندآوری برنمی‌انگیزد. البته به عقیده جامعه‌شناسان و جمعیت‌شناسان، چند سالی است که دیگر مسائل اقتصادی، علت اصلیِ کاهش تمایل به فرزندآوری در ایران نیست.

 

قاسمی در این باره توضیح داد: روند کاهش فرزندآوری در کشور علاوه بر دلایل اقتصادی، دلایلی هم در حوزه سبک زندگی و تغییر نگرش‌ها دارد. برخلاف تصور عموم جامعه که فکر می‌کنند دلایل کاهش فرزندآوری فقط و فقط به مسائل اقتصادی مربوط می‌شود، ما می‌گوییم بزرگ‌ترین عامل کاهش فرزندآوری در ایران به حوزه فرهنگ و تغییر نگرش‌ها مرتبط است. اما چون فرهنگ مثل اقتصاد محسوس و قابل اندازه‌گیری نیست، تاثیراتش هم به وضوح به چشم نمی‌آید.

 

این پژوهشگر تحولات جمعیت ایران و جهان ادامه داد: به دلایل بسیار زیاد معتقدیم که تغییر سبک زندگی و جابجایی ارزش‌های اجتماعی، اثرات بسیار روشنی بر کاهش الگوی فرزندآوری در کشور داشته و حتما این نگرش در سال‌های آتی می‌تواند دستخوش تحولات فرهنگی بدتری هم بشود.

 

دبیر مرکز مطالعات راهبردی جمعیت کشور ادامه داد: البته موضوعی مثل پاندمی کرونا هم در کاهش موالید بی‌تاثیر نبوده است. اصلا یکی از عمده دلایلی که روند کاهش تعداد موالید در کشور طی سال‌های اخیر را تسریع کرد، کرونا بود. کرونا با نگرانی‌هایی که در جامعه ایجاد کرد، به خصوص در زنان باردار و مادرانی که فرزند خردسال داشتند، به کاهش فرزندآوری در کشور دامن زد و حتما یکی از دلایل آن محسوب می‌شود و قابل بررسی است.

 

او گفت: اگر اجرای قانون جوانی جمعیت طی دو سه سال آینده به بیش از ۶۰ درصد برسد و در کنار این قانون، برنامه‌هایی هم برای تغییر نگرش‌ها به موضوع فرزندآوری در دستور کار قرار بگیرد، آن وقت می‌توان به بهبود شاخص‌های جمعیت امیدوار بود. در غیر این صورت مشاهدات نشان می‌دهد که شاخص‌های جمعیتی در سال‌های آینده تنزل بیشتر و بدتری را تجربه خواهد کرد.

 

دبیر مرکز مطالعات راهبردی جمعیت کشور در ادامه گفتگو، با بیان این که ما فعلا کاهش جمعیت نداریم و درواقع کاهش نرخ رشد جمعیت داریم، می‌گوید: نرخ رشد جمعیت وقتی منفی شود، کاهش جمعیت را خواهیم داشت. الان کاهش نرخ رشد جمعیت را داریم. همان‌طور که گفتم، نرخ رشد ما رکورد هفت‌دهم درصدی را ثبت کرده و حدود سال ۱۴۱۵ نرخ رشد جمعیت در ایران به صفر درصد می‌رسد و از سال ۱۴۲۰ به بعد این نرخ منفی می‌شود و کاهش جمعیت از آن سال‌ها آغاز خواهد شد. اما الان شاهد کاهش نرخ رشد هستیم، نه کاهش جمعیت کل کشور.

https://hoorkhabar.ir/711259کپی شد!
150
 

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

This site is protected by reCAPTCHA and the Google Privacy Policy and Terms of Service apply.